© 2012

Złoty Środek Poezji

kontakt

Kutnowski Dom Kultury ul. Żółkiewskiego 4  99-302 Kutno

24 254 21 37, zlotysrodek@kdk.net.pl

organizator:

 

 

 

mecenat w latach 2005-2011 i 2013 :

patroni medialni dotychczasowych edycji Festiwalu :

Prezydent

Miasta Kutno

facebook

Stowarzyszenie

Pisarzy Polskich

patronat

honorowy:

IX Festiwal za nami.

X Festiwal "Złoty Środek Poezji" Kutno 2013

pod hasłem: "Urodzeni w latach 50-ych XX wieku"

odbędzie się dniach  27- 29 czerwca 2014.

Miłośników poezji i jej twórców serdecznie zapraszamy!

Jesteśmy otwarci na propozycje programowe.

Prosimy o ich zgłaszanie na adres mejlowy dyrektora festiwalu:

afryz@autograf.pl do 30 września 2013.

Poetyckie centrum kontynentu

IX Festiwal „Złoty Środek Poezji” Kutno 2013 - resume.

Kiedy Ewa Lipska wychodziła z Pałacu Saskiego w Kutnie 23 czerwca 2013 r. w ostatnim dniu Festiwalu „Złoty Środek Poezji” Kutno 2013 – księżyc był akurat najbliżej ziemi. Jego ogromna tarcza niemal dotykała dachów i koron drzew najstarszej części miasta, tej, w której znajduje się dawny Dom Dochodowy Straży Ogniowej i Teatr Miejski, a obecnie mieści się tam Centrum Teatru Muzyki i Tańca, w którym między innymi odbywały się zdarzenia festiwalowe.  Ewa Lipska przystanęła zdumiona i powiedziała, patrząc w twarz kosmicznemu przybyszowi – u nas w Krakowie takiego księżyca nie ma. Chłonęliśmy tę magiczną chwilę, która – jak to chwila – nie trwała długo. Najpierw na obliczu największego satelity naszej planety pojawiła się niewinna grzywka z chmur, a po chwili całą jego twarz zasłonił granatowy woal. Ruszyliśmy przed siebie. Zawiozłem panią Ewę do hotelu Dworek, gdzie chciała już odpocząć po intensywnych doznaniach tego dnia. Niespełna godzinę wcześniej skończyło się jedno z najbardziej ekscytujących artystycznie spotkań festiwalu, którego była bohaterką. Podczas wieczoru, prowadzonego przeze mnie, czytała wiersze z ostatnich swoich tomów: Miłość, droga pani Schubert. Na prośbę prowadzącego odczytała też dwa wiersze z tomu „Nie o śmierć tutaj chodzi, lecz o biały kordonek”. Stało się to zresztą powodem do  bardzo osobistego wyznania autorki. Poetka była w świetnej intelektualnej formie. Publiczność chętnie zadawała pytania. Rozmawiano o poezji, ojczyźnie, narodzie – powaga przeplatała się z humorem w niezwykle harmonijnych proporcjach. Na koniec publiczność obległa Poetkę, prosząc o autografy. Wydaje się, że autorka „Pogłosu” polubiła Kutno a i Kutno bardzo przylgnęło do jej bezpretensjonalnej, przyjaznej światu i ludziom poezji i formy obecności. W każdym razie organizator jest już z nią po słowie i w roku przyszłym pojawi się tutaj pewnie znowu, tym razem z Anną Szałapak, która – jak wiadomo – śpiewa między innymi jej teksty.

 

IX Festiwal „Złoty Środek Poezji” Kutno 2013 jak zwykle stał pod znakiem poezji istotnej. Podkreślił tę cechę festiwalu prezes Stowarzyszenia Pisarzy Polskich Sergiusz Sterna-Wachowiak w swoim wystąpieniu otwierającym festiwal w piątek 21 czerwca 2013, w którym uzasadniał między innymi objęcie wydarzenia patronatem przez to literackie stowarzyszenie. Wśród zabierających głos podczas otwarcia byli także dyrektor Kutnowskiego Domu Kultury (który jest organizatorem festiwalu) Teresa Mosingiewicz, cytująca między innymi „Zaczarowaną dorożkę” K. I. Gałczyńskiego ze słynnymi wersami: "Zapytajcie Artura / daję słowo nie kłamię” i zapowiadając „zaczarowany festiwal” i prezydent miasta Zbigniew Burzyński. Ja poczęstowałem licznie zgromadzoną publiczność garścią cytatów z najwybitniejszych: Kawafisa, Pounda, Norwida, Herberta i zaczęło się. Poszliśmy w tan – przenośnie i jak najbardziej dosłownie. Pierwszym punktem programu był bowiem koncert kapeli Gęsty Kożuch Kurzu z Łodzi – zespołu uprawiającego muzykę tradycyjną i rzeczywiście zaczęły się tańce – polskie mazurki, polki i chodzone. Tańczyli poeci i miłośnicy poezji, między innymi niemiecka poetka Angelika Janz ze swoim tłumaczem Jerzym Łukaszem Kaczmarkiem i poeta Sławek Matusz ze swoim psim towarzyszem – Krecikiem. Taneczne, rytmiczne, muzyczne źródło poezji – podczas kutnowskiej imprezy nie tylko o tym mówiono, ale można było tego po prostu doświadczyć. Przez cały czas festiwalu trwały warsztaty tańca tradycyjnego nie tylko podczas programowych, dziennych spotkań, ale także w czasie trwającego całą noc spotkania w Pałacu Saskim, które przybrało nazwę Nocne Muzykowanie, Konwersacja, Konsumpcja i Medytacja. Co do konsumpcji zadbali o nią świetni kutnowscy przedsiębiorcy: specjalne różane ciastka i czekoladki dostarczyła Cukiernia Wasiakowie, niesłychanego smaku i jakości pieczywo Piekarnia Mielczarski.

 

Na intelektualny aspekt festiwalu duży wpływ wywarło wystąpienie Sergiusza Sterny-Wachowiaka pt. Od Gryphiusa do Poethena. Dawna i współczesna liryka niemiecka w kręgu polskich inspiracji. Na jego wymiar muzyczny złożyły się występy  wymienionego już zespołu Gęsty Kożuch Kurzu oraz kapeli Katarzynki pod wodzą Katarzyny Zedel. W finale zabrzmiał niezwykły chór pod wodzą guru muzyki tradycyjnej w Polsce Adama Struga w programie Monodia Polska. Wydarzeniem był koncert legendarnej folk-rockowej kapeli De Press. Kapeli, która w swoim repertuarze ma teksty Kazimierza Przerwy-Tetmajera, Słowackiego, Norwida, żołnierzy wyklętych. Wydarzeniem była roztańczona, rozklaskana, rozśpiewana, domagająca się bisów sala. Wzruszony był lider zespołu, który ze sceny podziękował mówiąc: swoi by nas tak nie przyjęli!

 

Plastyczną przestrzeń „Złotego Środka Poezji” tworzyły trzy wystawy. „Twarz poety – okno wiersza” to ekspozycja złożona z kilkudziesięciu fotograficznych portretów współczesnych poetów polskich wykonanych przez Tadeusza Dąbrowskiego oraz kilkadziesiąt plakatów z wierszami z najnowszych polskich tomików – wiersze wybierał Artur Fryz, graficznie je oprawiła Marta Fijałkowska. Wystawa powstała we współpracy Kutnowskiego Domu Kultury i Towarzystwa Przyjaciół Sopotu. Była prezentowana na obszernych holach Kutnowskiego Domu Kultury. Na holu dolnym została udostępniona publiczności ekspozycja unikatowych prac niemieckiej poetki  Angeliki Janz – prac z pogranicza słowa i obrazu. Towarzyszyła festiwalowi prezentowana w Galerii KDK wystawa malarstwa , rzeźby i grafiki: Pomiędzy faktem a ideą. Publiczność festiwalowa mogła podziwiać prace Stefana Gierowskiego, Dariusza Kacy, Adama Myjaka, Błażeja Ostoi Lniskiego, Jana Pamuły, Krzysztofa Tomalskiego i Apoloniusza Węgłowskiego. Tradycyjnie już - plastycznym akcentem festiwalu była kolejna odsłona muralu na Ścianie Poetów, muralu będącego wizualną  reakcją na wiersz laureata nagrody głównej w konkursie na najlepszy poetycki debiut książkowy roku. Tym razem w technice grafitti prace wykonali młodzi artyści ulicy: Adam Drewicz, Kamil Stachera, Dawid Tomczak, nad całością czuwała Kinga Kucharczyk. Utrwalony w ten sposób został wiersz Janusza Radwańskiego.

 

Muzycznie, tanecznie, plastycznie – tak przebiegał festiwal, który pewnie – niewiele koloryzując – można by nazwać letnim karnawałem poezji i sztuki. Ale oczywiście na pierwszym miejscu była poezja. Wisienką na torcie poetyckich spotkań był – wspomniany już – niezwykły wieczór z Ewą Lipską. Ważne było też spotkanie z poetami niemieckimi: Uljaną Wolf i Janem Wagnerem, prowadzone przez Tadeusza Dąbrowskiego przy pomocy tłumacza wierszy Jana Wagnera – polskiego poety Tomasza Ososińskiego i tłumaczki symultanicznej Małgorzaty Rzymkowskiej. Niezwykle ciepłą osobą, działającą w wielu wymiarach kultury okazała się intrygująca poetka Angelika Janz zaprezentowana przez tłumacza literatury niemieckiej Jerzego Ł. Kaczmarka.

Wydarzeniem festiwalu, które przekracza znacznie jego czasowy wymiar było powstanie antologii wierszy współczesnych „Węzły, sukienki, żagle. Nowa poezja, ojczyzna i dziewczyna”, Kutno 2013. Na książkę złożyło się ponad 257 wierszy 90 poetów polskich i zagranicznych, którzy w ciągu 9 lat historii festiwalu byli jego gośćmi. Podczas premiery książki wiersze czytali: Karol Bajorowicz, Marek Czuku, Przemysław Dakowicz, Tadeusz Dąbrowski, Angelika Janz, Izabela Kawczyńska, Małgorzata Lebda, Sławomir Matusz, Kuba Przybyłowski, Sergiusz Sterna-Wachowiak, Patryk Zimny i jej redaktor Artur Fryz.

 

Na charakter festiwalu co roku wpływają dwa konkursy: Ogólnopolski Konkurs Literacki „Złoty Środek Poezji” na najlepszy poetycki debiut książkowy roku i Ogólnopolski Otwarty Konkurs Jednego Wiersza, który w tym roku uzyskał patrona – przedwcześnie zmarłego, obiecującego poetę Pawła Bartłomieja Greca. Ostatni z wymienionych konkursów co roku gromadzi kilkudziesięciu poetów i tych, którzy pragną być poetami z całej Polski, a czasem i z zagranicy. W tym roku w sobotę 22 czerwca 2013 r. w konkursowe szranki stanęło 65 autorów. Jury w składzie Marek Baczewski (przewodniczący), Karol Bajorowicz i Grażyna Baranowska postanowiło nagrodzić następujących poetów: Izabelę Kawczyńską (I miejsce), Monikę Brągiel i Magdalenę Jóźwiak (II miejsce). Wyróżnienia otrzymali: Piotr Gajda, Krzysztof Kleszcz, Jarosław Moser, Wojciech Popik i Adrian Witczak.

 

W pierwszym z konkursów, który wyrósł przez lata na najbardziej popularny konkurs na wydaną już poetycką książkę debiutancką, jury w składzie: Karol Maliszewski (przewodniczący), Artur Fryz, Krzysztof Kuczkowski, Wojciech Kudyba, Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki dostrzegło 17 książek spośród 84 nadesłanych. W rezultacie głębokiego namysłu i burzliwych dyskusji postanowiło pulę nagród w wysokości 14.000 pln podzielić w następujący sposób: I miejsce: Janusz Radwański, Księga wyjścia awaryjnego, Stowarzyszenie Żywych Poetów, Brzeg 2012 (5000 pln), II miejsce: Urszula Kulbacka, Rdzenni Mieszkańcy, Stowarzyszenie Pisarzy Polskich Oddział w Łodzi, Śródmiejskie Forum Kultury – Dom Literatury w Łodzi, Łódź 2012 (2500 pln), dwa równorzędne trzecie miejsca po 2000 pln:  Kajetan Herdyński, Późny  Karnawał, Instytut Mikołowski, Mikołów 2012 i Tomasz Ososiński, Pięć bajek, Biblioteka Współczesnej Poezji Polskiej „Zeszyty Poetyckie”, Wydawca: „Zeszyty Poetyckie”, Gniezno 2012, wyróżnienia po 500 pln: Katarzyna Bolec, Plusk, Biblioteka Nowej Okolicy Poetów – tom 25, Podkarpacki Instytut Książki i Marketingu, Rzeszów 2012, Monika Brągiel, Kim się nie jest, Stowarzyszenie Literackie im. K. K. Baczyńskiego,  Łódź 2012, Jarosław Moser, wizja lokalna, Stowarzyszenie Żywych Poetów, Brzeg 2012, Kacper Płusa, Ze skraju i ze światła, Wydawnictwo Kwadratura, Łódź 2012, Edyta Wysocka, Dzieci epoki, Miejski Dom Kultury  w Radomsku, Radomsko 2012. Wśród wspomnianych siedemnastu tytułów znalazły się jeszcze następujące pozycje: Katarzyna Fetlińska, Glossolalia, Biuro Literackie, Wrocław 2012, Grzegorz Jędrek, Badland, Biblioteka ARTERII 2012, Stowarzyszenie Pisarzy Polskich Oddział w Łodzi, Śródmiejskie Forum Kultury – Dom Literatury, Łódź 2012, Marek Petrykowski, Cytrynowo, Marek Petrykowski, Krosno 2012, Małgorzata Południak, Czekając na Malinę, Zaułek Wydawniczy Pomyłka, Szczecin 2012, Grzegorz Ryczywolski, Wiosenne porządki, Wydawnictwo KWADRATURA, Łódzki Dom Kultury, Łódź 2012, Szymon Szwarc, Kot w tympanonie, Stowarzyszenie Kulturalno-Artystyczne „Rita Baum”, Wrocław 2012, Filip Wyszyński, Skaleczenie chłopca, Biuro Literackie, Wrocław 2012, Grzegorz Wołoszyn, Poliptyk, Miejska Biblioteka Publiczna im. Cypriana K. Norwida w Świdnicy, Świdnica 2012. Na uroczystość wręczenia nagród nagrodzeni i wyróżnieni przybyli niemal w komplecie. Była też obecna trójka jurorów. Karol Maliszewski odczytał specjalny tekst poświęcony nagrodzonym przez jury książkom.

 

Obraz festiwalu nie byłby pełny, gdybyśmy nie wspomnieli o wydarzeniach pozostających na pograniczu poezji, muzyki i teatru. Taki charakter miał spektakl Piotra Kulpy z zespołem inspirowany wierszami Stanisława Grochowiaka. Poeta Dawid Majer z formacją Latające Gruszki – jak sam napisał – obchodził w Kutnie podczas festiwalu najbardziej niezwykłe w swoim życiu urodziny (32. nota bene). Jego występ wraz z Sylwią Nadgrodkiewicz i Włodzimierzem „Kiniorem” Kiniorskim był jak prawdziwa butelka szampana na zakończenie pierwszego dnia festiwalu. I ten szampan naprawdę wystrzelił – oblewając publiczność siedzącą po prawej stronie artysty. Zakulisową wiedzą jest, że poeta zapytał o to, czy może to uczynić dyrektora festiwalu i to on wybrał grupę publiczności, którą należy oblewać.

 

Szampański nastrój pierwszego dnia udzielił się i dniom następnym. Formą uświetnienia uroczystości nadania Ogólnopolskiemu Otwartemu Konkursowi Jednego Wiersza imienia Pawła Bartłomieja Greca była inscenizacja „Apetyt na poezję” w wykonaniu Anny Chodakowskiej i Romana Ziemlańskiego. Obecna była w tym wzruszającym momencie mama zmarłego poety Elżbieta Greca, która tym samym stała się w pewnym sensie mamą chrzestną kutnowskiego festiwalu. Publiczność przyjęła ten występ owacją na stojąco.

 

Poeta Szymon Babuchowski na łamach „Gościa Niedzielnego”, który był - obok Dwumiesięcznika Literackiego „Topos”, miesięcznika „Odra”, „Tygodnika Płockiego” - patronem prasowym festiwalu napisał zapowiadając imprezę: „Podobno w Kutnie znajduje się geometryczny środek Europy. Ile w tym prawdy, nie sprawdzałem, ale wiem na pewno, że przez ten weekend Kutno stanie się poetyckim centrum kontynentu.” I chyba się nie pomylił. Przez chwilę nawet, właśnie wtedy, kiedy księżyc był najbliżej ziemi, a Ewa Lipska wychodziła z Pałacu Saskiego - mógł to być poetycki środek kosmosu.